Wieliczka

1. Kopalnia Soli „Wieliczka”

Zabytkowa Kopalnia Soli w Wieliczce stanowi jedyny obiekt górniczy na świecie, który działa nieprzerwanie od średniowiecza. Jej oryginalne wyrobiska (chodniki, pochylnie, komory eksploatacyjne, jeziora, miejsca, wałki), o łącznej długości 300 km znajdują się na 9 poziomach, aby osiągnąć 327 metrów głębokości. To wszystko pokazuje, każdy etap rozwoju techniki górniczej poszczególnych historycznych epok. To jest fragment z uzasadnienia o dodanie Kopalni Soli na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO wśród pierwszych 12 obiektów we wrześniu 1978 roku. Kopalnia Soli jest najstarszym soli przedsiębiorstw w Polsce. W ciągu wieków utworzyła trzon bogactwa kraju i była Fundacją Kultury, obecnie jest najchętniej odwiedzanym polskim obiektem turystycznym.

2. Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka

Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka jest jednym z największych muzeów górniczych Europy, jednym z 17 muzeów centralnych, podległych Ministerstwu Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Posiada dwie ekspozycje stałe: Ekspozycja podziemna , Ekspozycja na powierzchni.
Muzeum jest państwową instytucją kultury utworzoną w 1951 r., której misją jest ochrona i popularyzacja bogatych dziejów górnictwa solnego w Polsce, postrzeganego jako trwałe dziedzictwo ludzkości. W 1966 r. - w ramach obchodów 1000-lecia państwa polskiego - udostępniono ekspozycję zwiedzającym. Jest ona największym w Europie podziemnym muzeum (7481 m2 powierzchni). Przedstawia wszystkie aspekty działalności warzelniczej i górniczej prowadzonej w żupach krakowskich. Eksponaty prezentowane w zabytkowych wyrobiskach tworzą unikatowy górniczy skansen.

3. Zamek Żupny

Jest to najważniejszy zabytek wśród budynków gruntowych w Wieliczce. Od początku swego istnienia (1945) był w posiadaniu przedsiębiorstwa górniczego zwanego "Żup Krakowskich" (do 1722), a następnie został przeniesiony na "Saline". Administratorzy Kopalni Soli mieszkali tam. Jest to jedyna w Europie rezydencja zbudowana, która miała służyć do obrony i nie była zamieszkana przez króla, ale przez ekonomiczne i administracyjne władze. Zbudowany na przełomie 13 i 14 wieku, wielokrotnie ulegał zmianom, został zniszczony w czasie II wojny światowej. Zamek Żupny znajduje się tam obecnie.

4. Kościół Świętego Klemensa

Kościół parafialny pod wezwaniem Świętego Klemensa, papieża i mecenasa pierwszych górników zbudowano dzięki fundacji mieszczan w 1381. W tym stanie przetrwała aż do 1786 roku. Obecny kształt kościoła ma swoje korzenie w XIX wieku. Wewnątrz budynku znajdują się elementy architektoniczne pochodzące jeszcze z XII i XIV wieku. W pobliżu kościoła znajduje się dzwonnica zaprojektowana przez włoskiego architekta, Pellegrini, ufundowana przez króla, Jana III Sobieskiego po zwycięstwie nad Turkami.

5. Kościół i klasztor oo. Franciszkanów (tzw. Reformatów)

Kościół pod wezwaniem Stygmatów św. Franciszka z Asyżu i klasztor oo. Franciszkanów to pierwsza murowana świątynia małopolskiej prowincji Reformatów wybudowana w I połowie XVII wieku. Kościół jest Sanktuarium Matki Boskiej Łaskawej Księżnej Wieliczki i ośrodkiem kultu Sługi Bożego Brata Alojzego Kosiby, związanego przez 60 lat swojego życia z klasztorem. Na terenie ogrodu znajduje się PORCJUNKULA, kopia kościoła jaki wzniósł św. Franciszek w Asyżu.

6. Zabytkowy Kościół Św. Sebastiana z XVI wieku

Modrzewiowy kościółek został zbudowany w 1582 roku, konsekrowany 29 czerwca 1598 roku przez kardynała Jerzego Radziwiłła, biskupa krakowskiego. Cennymi zabytkami renesansowego malarstwa są znajdujące się w kościele św. Sebastiana dwa obrazy z II poł. XVI w, przemalowane olejno przez Włodzimierza Tetmajera podczas gruntownej restauracji kościoła, w pierwszych latach XX w. Wnętrze świątyni zdobi młodopolska polichromia z 1906 roku, kolejne dzieło Tetmajera oraz witraże krakowskiej firmy Żeleńskiego, zaprojektowane przez Stanisława Matejkę.

7. Pałac Konopków

Późnobarokowy pałac wybudowany w latach osiemdziesiątych XVIII wieku przez braci Konopków. Pierwotnie składał się z piętrowego pałacu ze ścianą frontową zwróconą ku zachodowi, tarasu, dziedzińca oraz zabudowań gospodarczych. Konopkowie sprzedali pałac władzom austriackim, które przeznaczyły go na budynek dla kopalni. Zamieszkiwał tu Feliks Piestrak, kierownik Szkoły Górniczej w Wieliczce w latach 1909-1912 i 1918-1924. W połowie XX wieku znajdowała się w nim Miejska Biblioteka Publiczna. Obecnie budynek został przeznaczony na oddział Instytutu Pamięci Narodowej.

8. Pałac Przychockich

Obiekt neoklasyczny znajduje się na Rynku Górnym w Wieliczce, zbudowany na fundamentach starego ratusza w drugiej połowie XVIIIw, dzięki staraniom Kazimierza Przychockiego. Przez dziesiątki lat mieściło się w pałacu gimnazjum im. Jana Matejki, obecnie zaś Zespół Szkół Zawodowych im. E.Dembowskiego. Na budynku znajduje się tablica upamiętniająca dzień 24 lutego 1846 r. kiedy to do
Krakowa wyruszył oddział rewolucyjny górników i mieszczan wielickich pod wodzą Edwarda Dembowskiego.

9. Pomnik Adama Mickiewicza

Rzeźbiony przez Tadeusza Błotnickiego, znajduje się na terenie ogródków publicznych ( Na Dolnym Rynku). Ufundowany w 1903 roku dzięki staraniom Tadeusza Popiołka jednego z założycieli Towarzystwa Upiększania Miasta.

10. Ratusz

Położony w centrum miasta, ratusz jest siedzibą władz samorządowych. Reprezentuje ona angielski styl neogotycki wraz z klasycystycznym dawnym odwachem, który powstał z przekształceń średniowiecznego szpitala i kościoła św. Ducha ufundowanego przez króla Kazimierza Wielkiego.

11. Sztygarówka

Neogotycki gmach wzniesiony na cześć Franciszka Józefa I w roku 1898 z okazji 50 -tej rocznicy objęcia przez niego cesarskiego tronu. Zaprojektował go lwowski architekt prof. Tadeusz Dołęga-Mostowski. Pierwotnym przeznaczeniem budynku była Szkoła Górnicza i Muzeum Salinarne, obecnie jest siedzibą Starostwa Powiatowego w Wieliczce.
"Sztygarówka" stanowi jeden z najbardziej reprezentacyjnych budynków w mieście, głównie ze względu na jego elewację z cegły.

12. Aleje Jana Pawła II, Ogród Żupny

Na turystycznym szlaku między szybem Daniłowicza, a centrum Wieliczki, w sąsiedztwie murów miejskich i Zamku Żupnego zrekonstruowano w latach 1993-1995 Ogród Żupny, będący integralną częścią zamku. Odtworzony ogród składa się z dwóch tarasów: ogrodu dolnego złożonego z czternastu kwater centralnych i dwóch bocznych oraz ogrodu wyższego oddzielonego kamiennym murem.
Lata 1993-95 były również czasem przeprowadzania badań archeologicznych, które potwierdziły istnienie murów obronnych miasta z II połowy XIV wieku. Odkryty mur stanowi fragment fortyfikacji wzniesionych za panowania Kazimierza Wielkiego. Mury obronne wzmocnione były 21 basztami, do dziś zachowała się w całości tylko jedna z nich w rejonie plant (w dziedzinie ogrodów publicznych).
W roku 1998 zrealizowano budowę ciągu pieszego między szybem Daniłowicza, a Ogrodem Żupnym. Trakt turystyczny powstał z myślą o turystach, którzy po zwiedzeniu kopalni będą mieli możliwość dotrzeć do centrum miasta. Aleja została nazwana na cześć Papieża – Polaka, który często przybywał do Wieliczki.

13. Malowidło 3D “Solny Świat”

„Solny Świat” w Wieliczce to obecnie największy trójwymiarowy obraz w Polsce, następnie po londyńskim Reebok CrossFit " znanym na całym świecie. Te rodzaje malarstwa należą do gatunku sztuki o nazwie "Street Art". 3D obrazy tworzone na powierzchni podłogi stanowią nowy obszar sztuki współczesnej, całkowicie innowacyjny w Polsce. Do tej pory odnotowano tylko jeden obraz stworzony przy użyciu techniki 3D znajdujący się na zaporze w Niedzicy. Obrazy 3D są bardzo popularne wśród turystów, którzy pragną, zrobić sobie zdjęcie na przeciwko konkretnej sztuki. Uważają to malowidło za magiczne i zapierające dech w piersiach.
Obraz "Solny świat" w Wieliczce jest malarską wizją podziemi kopalni soli. Kompozycja zawiera charakterystyczne fragmenty autentycznych wnętrz Żup w Wieliczce (na Kaplicy instancji św Kingi) i brązowe rzeźby czterech górników. "Solny Świat" jest jednym z najbardziej mobilnych obrazów w sensie fotograficznego zaawansowania: wszystko zależy od wyobraźni.

14. Krypta kaplicy Morsztynów w kościele św. Klemensa

Krypta, znajdująca się pod kaplicą Morsztynów, została otwarta w 2010 roku z okazji jubileuszu 720 lat lokacji miasta Wieliczka. Obecnie, zwiedzając kryptę, obejrzeć można wystawę złotnictwa “Skarby św. Klemensa”- zasób skarbca wielickiego kościoła, który należy do najbogatszych wśród kościołów parafialnych w Polsce. W centralnym miejscu wystawy znajduje się wysoka na 112 centymetrów pozłacana monstrancja, pochodząca z XV wieku i podarowana przez kanonika krakowskiego ks. Jana Borzymowskiego
herbu Belina, administratora Żup Krakowskich w latach 1490 – 96. Krypta dysponuje także unikalnym wejściem do kanału wydrążonego pod kościołem, prowadzącym do szybu Regis.

15. Szyb Regis

Szyb Regis zawiera jedyny zachowany do dziś szyb górniczy pochodzący ze średniowiecza. Szyb, zgłębiony a polecenie króla Kazimierza Wielkiego, czynny był już w 1355 roku i sięgał 57 metrów pod ziemię. W 1861 roku nazwę „Regis” zmieniono na „Franciszek Józef”, na cześć ówcześnie panującego cesarza, natomiast w latach 1945-90 nosił on nazwę szybu „Stefana Okrzei”. Od 1996 roku trwały prace nad przywróceniem szybowi jego komunikacyjnej funkcji i udostępnieniem go dla turystów. Uroczyste otwarcie
odnowionego szybu odbyło się 7 września 2012 roku.

16. Centrum Edukacyjno – Rekreacyjne “Solne Miasto”

Centrum Edukacyjno-Rekreacyjne to kolejna inwestycja na mapie prężnie rozwijającej się Wieliczki. W jego skład wchodzą nowoczesny kryty basen, boiska i korty tenisowe, siłowania oraz Centrum konferencyjno-szkoleniowe.
Otwarcie całego obiektu miało miejsce w styczniu 2011 roku.

(www.solnemiasto.eu)
(www.wieliczka.eu)

 

Partnerzy

Ta strona używa COOKIES.

Korzystając z niej wyrażasz zgodę na wykorzystywanie cookies, zgodnie z ustawieniami Twojej przeglądarki.

OK, zamknij